Hiszpańskie dziewczyny tekst, chwyty, historia i mapa rejsu

” to chyba jedna z najbardziej znanych szant. Do tego swoją popularność zdobyła w Hiszpanii za czasów .

Żegnajcie nam dziś hiszpańskie dziewczyny — historia szanty

Hiszpańskie Dziewczyny (orginalnie ) to tradycyjna pieśń powrotu śpiewana przy kabestanie przez marynarzy angielskich. W piosence wspominają czas cumowania w Hiszpanii i opisują swoją drogę na rodzinne Wyspy.

Powstała już w XVII wieku. Pierwsze wzmianki pochodzą z 1624 roku (14.12.1624. rejestracja nazwy), co stawia “Hiszpańskie dziewczyny” w gronie najstarszych pieśni morskich znanych dziś na całym świecie. Początkowo śpiewały ją załogi okrętów wojennych wracające z Morza Śródziemnego, wzdłuż brzegów Półwyspu Iberyjskiego do Anglii. Potem szantę przejęli i rozpowszechnili marynarze flot kupieckich.

W latach 1793 – 1796 brytyjska Flota Królewska zaopatrywała hiszpański ruch oporu walczący przeciwko Francji. Wtedy “Hiszpańskie dziewczyny” stały się prawdziwym hitem. Trafiła nawet do dziennika okrętowego HMS Nellie w 1796 roku, co jest najstarszym zapisem Hiszpańskie dziewczyny teskt.

Jednak nadal była to typowo marynistyczna piosenka. Co sprawiło, że zaczęli śpiewać ją także żołnierze armii lądowej? Wojna o Półwysep w latach 1807 – 1814. Francuzi atakowali Hiszpanię, której pomagali Brytyjczycy. Ostateczną klęskę Napoleona (mimo wspaniałej szarży polskich szwoleżerów) przypieczętowała przegrana bitwa pod Samosierrą. Wraz z końcem wojny przyszedł rozkaz powrotu do domu. Niestety żołnierze i oficerowie brytyjscy zdążyli się już nieco zadomowić w Hiszpanii, wielu założyło rodziny. Armia zabroniła im zabrać ze sobą nie tylko hiszpańskich żon czy narzeczonych, ale w wielu przypadkach również dzieci z mieszanych związków.

To, co pierwotnie w szancie brzmiało jak tęsknota za portowym podrywem, nagle zyskało inne, tragiczne wręcz znaczenie. Anglicy musieli zostawić za sobą ukochane i tylko mieć nadzieję, że “ kiedyś na pewno wrócimy tu znów.”

Hiszpańskie dziewczyny — geografia i mapa Kanału Angielskiego

O ile refren odnosi się do tęsknoty i uczuć marynarzy, to zwrotki są dokładnym opisem rejsu.

Cape Deadman

Dzisiejsze Dodman Point/Deadman Point, leżące mniej więcej w połowie drogi od przylądka Lizard do Plymouth, na północny wschód od Falouth. Najwyższy cypel na południowym wybrzeżu Kornwalii w wysokości 114 m.

Głowa Barania

W oryginale Rame Head. Przybrzeżny cypel, na południowy zachód od wioski Rame w południowo-wschodniej Kornwalii. Jest częścią większego Półwyspu Rame. Przylądek jest widoczny dla żeglarzy i rybaków opuszczających Plymouth przez Plymouth Sound. Często jest to ostatni kawałek ziemi, jaki widzą opuszczając Anglię i pierwszy, jaki widzą po powrocie do domu. Dobry punkt widokowy.

Hiszpańskie Dziewczyny, Spanish Ladies, Rame Head Głowa Barania, autor Mark.murphy, CC BY-SA 3.0 via Wikimedia Commons
Hiszpańskie Dziewczyny, Spanish Ladies, Rame Head Głowa Barania,
autor Mark.murphy, CC BY-SA 3.0 via Wikimedia Commons

Plymouth

Jedna z baz floty brytyjskiej, jeden z największych portów Wielkiej Brytanii, położony nad rzeką Plym i Tamar.

Star Point (tylko w wersji angielskiej)

Cypel w dzielnicy South Hams w hrabstwie Devon. Było to dość niebezpieczne miejsce, wiele statków stało się tutaj wrakami. Dlatego 1836 roku zbudowano latarnię morską.

Przylądek Portland

Portland Bill to wąski cypel na południowym krańcu wyspy Portland i najbardziej wysuniętym na południe punkt hrabstwa Dorset. Ważny punkt nawigacyjny. Wybrzeże Portland od wieków słynie z liczby rozbitych statków. Niebezpieczna linia brzegowa obejmuje płytkie rafy i piaszczystą ławicę Shambles. Od czasów rzymskich nadawano tam sygnały świetlne, chociaż  dopiero od 1706 stanęły tam dwie latarnie morskie, pracujące w tandemie.

Wyspa Wight

Największa i druga najbardziej zaludniona wyspa Anglii. Leży w Kanale La Manche, od dwóch do pięciu mil od wybrzeża Hampshire, od którego dzieli go Cieśnina Solent. Wyspa odgrywała ważną rolę w obronie portów Southampton i Portsmouth położonych w głębi cieśniny. W 1759 r., w obliczu planowanej inwazji, stacjonowała tam duża liczba brytyjskich obrońców, ale ostatecznie francuscy dowódcy nie zdecydowali się na atak.

Beachie

Przylądek Beachy Head, żeglarski punkt orientacyjny, najwyższy kredowy klif morski w Wielkiej Brytanii, o wysokości 162 metrów nad poziomem morza. Znajduje się w pobliżu Eastbourne, bezpośrednio na wschód od Siedmiu Sióstr. Ze szczytu można podziwiać widoki na południowo-wschodnie wybrzeże w kierunku Dungeness na wschodzie i wyspę Wight na zachodzie. Jego wysokość sprawiła, że jest to również jedno z najczęstszych miejsc samobójstw na świecie. Beachy Head pojawiał się wielokrotnie w sztuce i filmach m.in. scenie otwierającej Bonda z 1987 roku (jako Giblartar), w “Harry Potter i Czara Ognia” jako miejsce rozgrywek Mistrzostw Świata w Quidditchu, teledyskach Dawida Bowie i Bryana Adamsa, a nawet jako tapeta dla Windows 7.

Fairlee Light

Wieś Fairlight Cove w East Sussex, położona 5 km na wschód od Hastings. Słynie z wysokiej erozji i osuwisk klifu (polski odpowiednik to ruiny kościoła w Trzęsaczu).

Dungeness (tylko w wersji angielskiej)

Przylądek na południowym wybrzeżu Anglii, w hrabstwie Kent, położony nad kanałem La Manche, w pobliżu Cieśniny Kaletańskiej. Ostatni przylądek przed Dover.

Dover

Miasto i port nad kanałem La Manche. Punkt Anglii najbliższy Francji,jest oddalony od francuskiego portu Calais o 34 kilometry, dlatego też Dover nazywane jest Bramą Anglii. Słynie z białych kredowych klifów, którym Anglia zawdzięcza swoją poetycką nazwę “Albion”, co znaczy biały. Miasto jest znane także dzięki fortyfikacjom i zabytkom militarnym między innymi ogromnemu zamkowi z XII w. – Dover Castle, usytuowanemu na szczycie klifu.

Hiszpańskie Dziewczyny, Spanish Ladies, białe skały pod Dover, white cliffs Dover

Latarnia morska South Foreland Lighthouse

Wiktoriańska latarnia morska w zatoce St. Margaret’s Bay. Latarnia istniała w tym miejscu co najmniej od 1630, chociaż budynki były wielokrotnie zmieniane.

polski

Żegnajcie nam dziś hiszpańskie dziewczyny

Żegnajcie nam dziś marzenia ze snów

Ku brzegom angielskim już ruszać nam pora

Lecz kiedyś na pewno wrócimy tu znów

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

Niedługo ujrzymy znów w dali Cape Deadman

I Głowę Baranią sterczącą wśród wzgórz

I statki stojące na redzie przed Plymouth

Klarować kotwicę najwyższy czas już

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

I znów białe żagle na masztach rozkwitną

Kurs szyper wyznaczy do Portland i Wight

I znów stara łajba potoczy się ciężko

Przez fale w kierunku na Beachie Fairlee Light

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

Zabłysną nam bielą skał zęby pod Dover

I znów noc w kubryku wśród legend i bajd

Powoli i znojnie tak płynie nam życie

Na wodach i w portach przy South Foreland Light

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

I smak waszych ust hiszpańskie dziewczyny

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił

Leniwie popłyną znów rejsu godziny

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił

e                     e             C                      H7

Żegnajcie nam dziś hiszpańskie dziewczyny

e                            e          G            D

Żegnajcie nam dziś marzenia ze snów

C                   D                     e                   e

Ku brzegom angielskim już ruszać nam pora,

e                e                H7          e

Lecz kiedyś na pewno wrócimy tu znów.

e                         e            G                      D

Ref. I smak waszych ust, hiszpańskie dziewczyny,

e               e            G                 D

W noc ciemną i złą nam będzie się śnił.

C           D                    e             e

Leniwie popłyną znów rejsu godziny,

C                      C                    H7               e

Wspomnienie ust waszych przysporzy nam sił.

Spanish Ladies — tekst angielski (2 wersje)

Farewell and adieu to you, Spanish ladies, (…to Spanish ladies)

Farewell and adieu to you, ladies of Spain; (…to ladies of Spain;)

For we have received orders (…’re under orders)

For to sail to old England,

But we hope in a short time to see you again. (And we may ne’er see you fair ladies again.)

(Chorus:)

We’ll rant and we’ll roar, like true British sailors,

We’ll rant and we’ll roar across the salt seas; (We’ll range and we’ll roam all on the salt seas;)

Until we strike soundings

In the Channel of old England,

From Ushant to Scilly ’tis thirty-five leagues. (34 lub 45.)

Then we hove our ship to, with the wind at the sou’west, my boys, (We hove our ship to, with the wind from sou’west, boys,)

Then we hove our ship to, for to strike soundings clear; (…deep soundings to take;” “…for to make soundings clear;)

Then we filled the main topsail (‘Twas 45 (lub 55) fathoms with a white sandy bottom)

And bore right away, my boys, (So we squared our main yard)

And straight up the Channel of old England did steer. (And up channel did make. lub …did steer)

So the first land we made, it is called the Deadman, (The first land we sighted was callèd the Dodman)

Next Ram Head, off Plymouth, Start, Portland, and the Wight; (Next Rame Head off Plymouth, Start, Portland, and Wight;)

We sailèd by Beachy, (We sailed by Beachy / by Fairlight and Dover)

By Fairly and Dungeness,

And then bore away for the South Foreland light. (Until we brought to for… lub And then we bore up for…)

Now the signal it was made for the Grand Fleet to anchor (Then the signal was made…)

All in the Downs that night for to meet; (…that night for to lie;)

Then stand by your stoppers, (Let go your shank painter, / Let go your cat stopper)

See clear your shank painters,

Hawl all your clew garnets, stick out tacks and sheets. (Haul up your clewgarnets, let tack and sheets fly)

Now let every man take off his full bumper, (Now let ev’ry man drink off his full bumper,)

Let every man take off his full bowl; (And let ev’ry man drink off his full glass;)

For we will be jolly (We’ll drink and be jolly)

And drown melancholy,

With a health to each jovial and true hearted soul. (And here’s to the health of each true-hearted lass.)

— wykonania po polsku

Odpowiedzialni za tłumaczenie Spanish Ladies na polski są Grzegorz Wasilewski i Andrzej Mandrygał – poeta-marynarz, kapitan między innymi Fryderyka Chopina i Concordii.

Do najpopularniejszych wykonawców polskich można zaliczyć Ryczące Dwudziestki, EKT Gdynia i Trzy Majtki, ale “Hiszpańskie dziewczyny” śpiewał chyba każdy bardziej znany zespół szantowy.

Szanty hiszpańskie dziewczyny — wykonania po angielsku

Angielskich wersji jest prawdopodobnie całkiem sporo, tak samo jak coverów. Do najstarszych zaliczamy:

  • Walter Pardon, stolarz z Norfolk
  • Ron Fletcher z Gloucestershire
  • Harold Sykes z Hull, Yorkshire
  • Edward Tise ze Smarden, Kent
  • Kolekcjonerki pieśni ludowych Edith Fowke, Laura Boulton i Helen Creighton nagrały wersje tradycyjnych śpiewaków z Kanady, szczególnie z Nowej Szkocji.
  • William J Thompson z Canaan w stanie Vermont w USA

Hiszpańskie dziewczyny w kulturze

“Hiszpańskie dziewczyny” na stałe wpisały się do kultury i były wielokrotnie cytowane, śpiewane i wspominane w wielu miejscach np.:

  • w opowiadaniu Fredericka Marryata “Poor Jack” z 1840 roku — cytat w całości;
  • książce Moby Dick Hermana Melville – w rozdziałe 40 śpiewa ją główny bohater;
  • książkach morskich Patrica O’Briana o przygodach kpt. Jacka Aubreya;
  • w serii Hornblowerowskiej C.S. Forestera;
  • w filmie “Pan i Władca na krańcach świata” (Master and commander: The Far Side of a World);
  • w filmie “Szczęki” z 1975 roku — zamiast Anglii wstawiono Boston;
  • w serialach amerykańskich: Plotkara (Gossip Girls), Mentalista (The Mentalist), Wydział Zabójstw Baltimore (Homicide), Jimmy Neutron: Mały Geniusz;
  • w serialu angielskim Strzelcy Sharpe’a (Sharpes Rifles);
  • w serialu japońskim Monsuno;
  • w grze Assassin’s Creed IV: Black Flag.

Dzięki uprzejmości Sogilemi wersja szanty i tekst z gry Assassin’s Creed IV: Black Flag:

Hiszpańskie dziewczyny a

Wojna o Półwysep trwała w latach 1807 – 1814, a edukacja Diego de la Vegi kończyła się najczęściej w 1820 roku. Można przypuszczać, że ojciec wysłał go na studia dopiero po uspokojeniu się sytuacji politycznej. Tym samym Diego mógł usłyszeć “Hiszpańskie dziewczyny”, chociażby w porcie lub spotkać opuszczoną żonę czy dziewczynę jakiegoś Anglika.

Jednak lepsze odniesienie prezentuje postać dr Roberta Helma z Królowej miecza. Wprawdzie Brytyjczyk służył w wywiadzie w czasie wojny, a na Wyspach czekała na niego narzeczona, ale nie jest wykluczone, że jego koledzy stali się ofiarami historycznego zakazu.

kasiaeliza

Mama dwójki Zorrątek. Trenuję jujitsu japońskie i kiedyś miałam krótką przygodę z kendo. Lubię RPGi, planszówki, geografię, historię, piłkę nożną i książki. Nie wróć, książki to kocham. :) ----------------------------------- Mother of two Zorro cubs. I train Japanese jujitsu and once had a short adventure with kendo. I like RPGs, board games, geography, history, soccer and books. Wait, come back, I love books. :)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *